Laatst bijgewerkt: Juni 2026
Naar natuur als anker voor welzijn en culturele identiteit
Dit kennisproject onderzoekt hoe natuur, welzijn en culturele identiteit op Bonaire met elkaar samenhangen. Ook kijkt het project naar de rol van natuur bij het vergroten van draagvlak, rechtvaardigheid en effectiviteit van klimaatadaptatie.
↓ Download 2-pagerDe natuur van Bonaire levert een breed scala aan ecosysteemdiensten die direct bijdragen aan het welzijn van inwoners en bezoekers. Het gaat daarbij onder meer om mentale en fysieke gezondheid door contact met natuur, culturele identiteit en erfgoed, sociale cohesie, en bestaanszekerheid via toerisme, visserij en (toekomstige) landbouw. Daarnaast vervult natuur cruciale regulerende functies, zoals verkoeling, erosiebescherming, kustveiligheid en waterretentie. Klimaatverandering zet deze functies onder druk door onder meer koraalverbleking en rifdegradatie, afname van mangroven en kusterosie, toenemende droogte en hittestress, verlies van vegetatie en een toename van extreme weersomstandigheden. Daarmee raakt klimaatverandering niet alleen ecosystemen, maar ook gezondheid, veiligheid, bestaanszekerheid en culturele identiteit.
Kennisleemte
Beschikbare kennis
Belangrijke bronnen zijn onder andere:
- Debrot et al., (2025). State of Nature Report for the Caribbean Netherlands 2024. Wageningen Marine Research ↗ Onderzoek • 2025
- VU-IVM, WKICS bv & Imares-WUR. (2013). What's Bonaire's Nature Worth? TEEB study Carribean Netherlands ↗ Onderzoek • 2013
- Van der Lely et al,. (2013). Total Economic Value of Nature on Bonaire. VU-IVM ↗ Onderzoek • 2013
- Verweij et al,. (2020). Bonaire 2050 – A Nature Inclusive Vision. Wageningen Environmental Research ↗ Onderzoek • 2020
- Natuur- en milieubeleidsplan Caribisch Nederland 2020-2030 ↗ Beleid • 2020
- Mac Donald, S. (2022). Life in 'Paradise' a Social Psychological and Anthropological Study of Nature Conservation in the Caribbean Netherlands. Universiteit Leiden ↗ Onderzoek • 2022
- Dutch Caribbean Biodiversity Database (DCBD) ↗ Data
- Lokale expertise en praktijkkennisOverig
Kennisdoel
Het ontwikkelen van toepasbare kennis voor de samenhang tussen natuur, ecosysteemdiensten, welzijn en culturele identiteit op Bonaire, en die deze samenhang vertaalt naar beleid, ontwerp en uitvoering van klimaatadaptatie
Inzicht in de bijdrage van natuur en ecosysteemdiensten aan welzijn, gezondheid, leefkwaliteit en culturele identiteit
Begrip hoe klimaatverandering relaties beïnvloedt, nu en in de toekomst
Identificatie van natuurgebaseerde maatregelen die aantoonbaar bijdragen aan welzijn en gemeenschapsveerkracht
Verkenning van hoe ecosysteemdiensten en intrinsieke natuurwaarden op een lokaal betekenisvolle manier kunnen worden gewaardeerd en gecommuniceerd
Onderbouwing van hoe natuurinclusieve adaptatiemaatregelen kunnen bijdragen aan vermindering van kosten van levensonderhoud, armoedebestrijding en rechtvaardige verdeling van baten
Uitkomst
Resultaten
Een meetbaar en vergelijkbaar overzicht van de bijdrage van verschillende ecosystemen en ecosysteemdiensten aan welzijn en culturele identiteit, uitgesplitst naar wijk en bevolkingsgroep
Een toepasbaar afwegingskader voor ecosysteemdiensten en maatregelen met hoge, middelhoge en lage maatschappelijke opbrengst, rekening houdend met kosten, baten en verdelingseffecten
Welzijns en identiteitswaarden van natuur worden expliciet meegewogen in klimaat, ruimtelijk en sociaaleconomisch beleid
Inwoners herkennen de concrete voordelen van natuur en klimaatadaptatie voor hun dagelijks leven, wat leidt tot meer acceptatie en betrokkenheid
Impact
Toegenomen veerkracht van gemeenschap en ecosysteem
Versterking van sociale rechtvaardigheid
Hogere maatschappelijke opbrengst van klimaatadaptatie
Natuurinclusieve ontwikkeling als bestuurlijke norm
Groter en stabieler draagvlak voor natuur en klimaatbeleid
Uitvoering
Budget
€0,25-0,5 miljoen
Doorlooptijd
1-2 jaar